Posted On
lalka

Bohater dwojaki – Stanisław Wokulski

Posted By Daniel

Bolesław Prus napisał powieść ”Lalka”, by utrwalić w niej obraz polskiego społeczeństwa żyjącego w XIX wieku. Ukazuje on jego wady i zalety oraz głębokie podziały społeczne, z którymi należało walczyć. Obok bohatera zbiorowego Prus kreśli też portrety postaci indywidualnych, które dopełniają obrazu całości. Jednym z głównych bohaterów ”Lalki” jest Stanisław Wokulski, który jest bardzo niejednoznaczny, wymyka się prostym podsumowaniom i opiniom. We wnętrzu tego bohatera kryją się dwie osobowości: romantyczna i pozytywistyczna.

 Wokulski jako romantyk

Wokulskiego śmiało można nazwać romantykiem, bo był on samotnikiem, unikał ludzkiego towarzystwa, zazwyczaj alienował się od innych, by w spokoju oddawać się rozmyślaniom. O jego romantycznej stronie świadczy miłość od pierwszego wejrzenia do Izabeli Łęckiej. Odkąd ujrzał ją po raz pierwszy w warszawskim teatrze, wszystkie działania podporządkował zdobyciu jej serca. Romantycy nieśli na sztandarach hasło wolności jednostki i narodów, stąd Wokulski wziął udział w powstaniu styczniowym. Zapłacił za to wysoką cenę, jaką była zsyłka na Syberię i lata spędzone z dala od ojczyzny i bliskich. Podczas pobytu w Paryżu Wokulski namiętnie czytał wiersze Adama Mickiewicza, naczelnego polskiego romantyka. Te romantyczne elementy jego biografii świadczą i jego nadmiernej wrażliwości oraz skłonności do samozniszczenia.

Pragmatyczna strona Wokulskiego

Stanisław Wokulski ma jeszcze jedną stronę osobowości, która każe mu kierować się rozumem i rozsądkiem, a uczucia pozwala mu odstawić na boczny tor. To pozytywistyczny aspekt jego charakteru. Bohater ten ożenił się z Małgorzatą Mincel bez miłości. Jako jej mąż pracował na swoje utrzymanie, był jej wierny, oddany, ale jej nie kochał. Ciężką pracą w winiarni u Hopfera dorobił się swoich pierwszych, choć niewielkich pieniędzy. Całkowicie pochłonęła go miłość do zdobywania wiedzy, dlatego został studentem w Szkole Głównej. Cały wolny czas poświęcał na eksperymenty naukowe z balonami i pompami, by usprawnić życie pracowników sklepu. 

read more
Posted On
lalka

Świat bogactwa i nędzy w ‘’Lalce’’ Bolesława Prusa

Posted By Daniel

Bolesław Prus w najbardziej znanej powieści pozytywistycznej ‘’Lalka’’ dostępna w Taniej Książce scharakteryzował dwa skrajne światy. Jeden z nich to świat arystokratycznych salonów warszawskich bogaczy, a drugi to świat nędzy plebsu na Powiślu. Tymi opisami Prus sugeruje, że należałoby je połączyć, jedni powinni nieść pomoc drugim. Jednak prawda jest taka, że arystokratów i mieszkańców Powiśla dzieliła przepaść, której nie potrafił pokonać nawet sam Stanisław Wokulski.

Na salonach panny Izabeli

Jedna z głównych bohaterek powieści, Izabela Łęcka, wraz z ojcem Tomaszem mieszka w olbrzymim mieszkaniu przy Alejach Jerozolimskich w Warszawie. W domu tym były marmurowe schody, kanalizacja, oświetlenie elektryczne, puszyste dywany i jedwabne pościele. Izabela nigdy nie doznała chłodu, braku jedzenia. Każda jej zachcianka była natychmiast spełniana, a narrator powieści zwraca nawet uwagę na to, że w jej życiu panowała wieczna wiosna. Bez względu na to, w jakim miejscu przebywała, zawsze mogła skosztować swojej ulubionej zupy z wodorostów. Nawet na drugim końcu Europy wszystkie jej meble i przybory jechały za nią, by Izabela zawsze przebywała w przyjaznym dla siebie środowisku. Żadnemu arystokracie nie przyszło do głowy dzielenie się swoim majątkiem z innymi. Uważali się za ludzi wybranych przez Boga i wyjątkowych.

Nędzne życie na Powiślu

Jeden ze spacerów powieściowego Wokulskiego związany jest z opisem najuboższej dzielnicy XIX-wiecznej Warszawy, Powiśla. Po sklepowej awanturze w sklepie, wzburzony Wokulski kieruje swe kroki nad Wisłę, by ostudzić emocje. Tam spotyka Wysockiego, któremu proponuje pracę i pieniądze, za które młody furman może wydostać się z biedy. Wokulski zauważa, że mieszkańcy Powiśla nie mają perspektyw, żyją jak zwierzęta, są upodleni i pozbawieni jakiejkolwiek pomocy. Tę dzielnicę porównuje do leżącej drabiny, po której nigdzie nie da się wejść ani niczego ulepszyć. Bohater ten też zdaje sobie sprawę, że sam jeden nie jest w stanie uratować wszystkich, a na pomoc arystokracji nie mógł liczyć.

 

read more
Posted On
lalka

“Lalka” Bolesława Prusa – arcydzieło polskiej literatury

Posted By Daniel

“Lalka” Bolesława Prusa to jedna z najważniejszych książek polskiej literatury. Społeczno-obyczajowa powieść mistrza polskiego pozytywizmu była publikowana w odcinkach przez dwa lata pod koniec XIX wieku, a czytelnicy z wypiekami czekali na dalszy ciąg. Dziś jest to znana również z ekranizacji i licznych odniesień kulturowych lektura obowiązkowa. Co sprawia, że “Lalka” do dziś pozostaje książką wyjątkową?

Tło historyczne i problemy sercowe

Swoją powieść Bolesław Brus rozwinął na tle niesamowitych wydarzeń historycznych i przemian w społeczeństwie. Był to okres, kiedy arystokracja jeszcze traktowała kupców protekcjonalnie i z lekceważeniem, a już sama była od nich zależna. Bogaty kupiec warszawski, Stanisław Wokulski, zakochuje się w Izabeli Łęckiej, arystokratce ze zubożałej rodziny. Mężczyzna mnoży swój majątek i dokłada wszelkich starań, aby zdobyć jej serce, ale ta zdaje się nieugięta. Kiedy w końcu daje mu nadzieję na odwzajemnienie uczucia, okazuje się, że nie jest ono szczere i wynika raczej z chęci ocalenia swojego standardu życia. Niczego nieświadoma Izabela mówi prawdę swojemu kuzynowi, posługując się językiem angielskim i zakładając, że Wokulski go nie zna. Ten jednak po raz pierwszy zdaje sobie sprawę ze swojego żałosnego położenia i usiłuje popełnić samobójstwo. Prus umiejętnie wplata w swoją powieść wątki, które były w tamtych czasach aktualne, a dziś pozwalają lepiej poznać historię. Czytelnik ma okazję przyjrzeć się sytuacji mieszczaństwa, polskich Żydów, arystokracji i szlachty

Pisarz pozytywizmu

Obok Stefana Żeromskiego, Bolesław Prus był najpopularniejszym pisarzem reprezentującym pozytywistyczną literaturę. Tak naprawdę nazywał się Aleksander Głowacki i był również publicystą, nowelistą oraz kronikarzem życia warszawskiego. Całokształt jego twórczości nazywa się jednym z największych osiągnięć polskiej literatury. Do jego popularnych nowel należą między innymi “Kamizelka” i “Katarynka”. Jeśli zaś chodzi o powieści, za najważniejsze uznaje się “Lalkę” oraz “Faraona”.

 

read more